ಈ ಬ್ಲಾಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಧನ್ಯವಾದಗಳು. ನಿಮ್ಮ ಅನಿಸಿಕೆ ತಿಳಿಸಿ ಹಾಗೂ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ. ತಮ್ಮೆಲ್ಲರಲ್ಲಿ ಸವಿಜ್ಞಾನ ತಂಡದಿಂದ ಮನವಿ: ಸವಿಜ್ಞಾನದ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಓದಿ, ಅಭಿಪ್ರಾಯ ದಾಖಲಿಸಿ. ನಿಮ್ಮ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಗಳೇ ಲೇಖಕರಿಗೆ ಶ್ರೀರಕ್ಷೆ Science is a beautiful gift to humanity; we should not distort it. A. P. J. Abdul Kalam

Friday, September 4, 2026

ಒಂಟಿ ಕೊಂಬಿನ ದೈತ್ಯದ ಕಥೆ

ಒಂಟಿ ಕೊಂಬಿನ ದೈತ್ಯದ ಕಥೆ 

 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22 — ವಿಶ್ವ ಖಡ್ಗಮೃಗ ದಿನ

ಲೇಖಕರು :  ರಾಮಚಂದ್ರ ಭಟ್‌ ಬಿ.ಜಿ.


ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಕಾಜಿರಂಗ ರಾಷ್ಟೀಯ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದೆ. ಬೆಳಗಿನ ಐದು ಘಂಟೆಗೆ ಅರುಣೋದಯದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ!!! ನಮಗಂತೂ ಅಚ್ಚರಿಯೋ ಅಚ್ಚರಿ. ಗಡಿಯಾರ ಸರಿ ಇದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂದು ನೋಡಿದ್ದೇ ನೋಡಿದ್ದು!!  ಸಂಜೆ 4 ಗಂಟೆಗೇ ಸೂರ್ಯ ಪಡು ದಿಗುವಿನಲ್ಲಿ ಜಾರತೊಡಗಿ ಕತ್ತಲೆಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ. ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಸಹಜ.

ಬೆಳಗ್ಗೆ ಲಗುಬಗೆಯಿಂದೆದ್ದು 5ಕ್ಕೇ ಆನೆ ಸಫಾರಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದೆವು. ಆನೆ ಸವಾರಿ ಮಾಡುತ್ತ ಖಡ್ಗ ಮೃಗ ಮತ್ತಿತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವೀಕ್ಷಣೆ ಮಾಡತೊಡಗಿದೆವು. ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನ ನಡುವೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುತ್ತಿರುವ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಟನ್ ತೂಕದ ಜೀವಿ ದೂರದಲ್ಲೆಲ್ಲೋ ಕಾಣಿಸಿತು. 5-6 ಆನೆಗಳು ಗಜಗಾಂಭೀರ್ಯದಿಂದ ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತಾ ಇದ್ದಂತೆ, ಮೇಲೇರಿ ಕುಳಿತ ನಾವು ಮಹಾರಾಜನಂತೆ ಸುತ್ತಲಿನ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಅಸ್ವಾದಿಸುತ್ತ ಇದ್ದೆವು. ನಾನಂತೂ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಖಡ್ಗ ಮೃಗಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅವ್ಯಕ್ತ ಭಯ ಮನದ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದೇ ಇತ್ತು. 

ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಕವಚದಂತೆ ಕಾಣುವ ದಪ್ಪ ಚರ್ಮ. ಮೂಗಿನ ಮೇಲೆ ಒಂದೇ ಒಂದು ಕೊಂಬು. ನೋಡಲು ಭಯಂಕರ, ಆದರೆ ತನ್ನ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪರಿಸರ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ! 

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22ರಂದು ವಿಶ್ವ ಖಡ್ಗಮೃಗ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ದಿನವಲ್ಲ; ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಜೀವಿಗಳನ್ನು, ಅವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಇಡೀ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ದಿನ. ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 5 ಲಕ್ಷ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಇಂದು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವುದು ಸುಮಾರು 27,000 ಮಾತ್ರ.

ಇಂದು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಕೇವಲ -ಐದು. ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಖಡ್ಗಮೃಗ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಖಡ್ಗಮೃಗ, ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಒಂದು ಕೊಂಬಿನ ಖಡ್ಗಮೃಗ, ಜಾವನ್ ಖಡ್ಗಮೃಗ ಮತ್ತು ಸುಮಾತ್ರನ್ ಖಡ್ಗಮೃಗ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಚಿತವಾದದ್ದು -ಗ್ರೇಟರ್ ಒನ್-ಹಾರ್ನ್ಡ್ ರೈನೋ — ಭಾರತೀಯ ಖಡ್ಗಮೃಗ (Rhinoceros unicornis). ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದ ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಜೀವಿಯ ಸಂಖ್ಯೆ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 200ಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿತ್ತು. ಇಂದು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಂದ ಅದರ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 4,000ಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ ಎನ್ನುವುದು ಸಂತಸದ ಸಂಗತಿ. ಇದು ಏಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯಶೋಗಾಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಆದರೆ, ಸುಮಾರು 76 ಮಾತ್ರ ಜಾವನ್ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳಿದ್ದು ,  ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಒಂದೇ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿವೆ. ಸುಮಾತ್ರನ್ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ಸುಮಾರು 40 ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದ್ದು, ಸಣ್ಣ-ಸಣ್ಣ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಚದುರಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವುದೇ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಒಂದು ಪ್ರಭೇದಕ್ಕೆ ಅರಣ್ಯ ನಾಶವೇ ಅಪಾಯವಾದರೆ, ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ‘ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಭೇಟಿಯಾಗಲಾಗದಿರುವುದೇ’ ಅಳಿವಿನ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು! ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಗಂಡಿಗೆ ಹೆಣ್ಣು ಸಿಗದೇ ಮಲೈ ಮಾದೇಶ್ವರನ ಬೆಟ್ಟಕ್ಕೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ ಹೊರಟಿದ್ದು ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದೆ. 

ಭಾರತೀಯ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳಿಗೆ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳು, ಸವನ್ನಾಗಳು, ಪೊದೆ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ನದಿದಂಡೆಗಳು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ತಾಣಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ದಟ್ಟ ಹುಲ್ಲು ಆಹಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ; ನದಿ ಮತ್ತು ಕೆಸರು ಪ್ರದೇಶಗಳು ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಗುಣವೆಂದರೆ ಇದು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಈಜಬಲ್ಲದು; ನೀರಿನೊಳಗೆ ಮುಳುಗಿಯೂ ಹೋಗಬಲ್ಲದು! 

‘ಒಂಟಿ’ ಎಂದುಕೊಂಡರೆ ತಪ್ಪು! 

ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಹಿಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾರತೀಯ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ಬಹುತೇಕ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಜೀವಿಸುತ್ತವೆ. ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮರಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕಾಣುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಆಹಾರ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮೇಯುತ್ತಿರುವುದು ಕಾಣಬಹುದು. ಗಂಡು ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಅವುಗಳ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಅತಿಕ್ರಮಿಸಬಹುದು.

ಆದರೆ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಬಿಳಿ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನ ಸ್ವಲ್ಪ ವಿಭಿನ್ನ. ಹೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಮರಿಗಳು ಸೇರಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ 10ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಗುಂಪು ರೂಪಿಸಬಹುದು. ಗಂಡುಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಲದ್ದಿಯ ರಾಶಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ “ಕುಟುಂಬ ವ್ಯವಸ್ಥೆ” ಮತ್ತು “ಏಕಾಂತ ಜೀವನ” ಎರಡೂ ಮಾದರಿಗಳಿವೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಅತ್ಯಂತ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಸಂಗತಿಗಳಲ್ಲೊಂದು ಅದೇ ಅದರ ಲದ್ದಿ ಸುದ್ದಿ.  ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅದು ಒಂದು ರೀತಿಯ‘ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ’! ಲದ್ದಿಯಲ್ಲೂ ಇದೆ ‘ ಸಂದೇಶ’! ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ತಮ್ಮ ಲದ್ದಿಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಕುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಸಗಣಿ ಅಥವಾ ಲದ್ದಿ ರಾಶಿಗಳು ಗಡಿ ಗುರುತಿಸಲು ಮತ್ತು ಇತರ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಕೇತಗಳ ಮೂಲಕ “ನಾನು ಇಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ” ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಖಡ್ಗಮೃಗಕ್ಕೆ ತಲುಪಿಸಬಹುದು. ಅಂದರೆ, ನಮ್ಮಲ್ಲಿ WhatsApp ಇರುವಂತೆ → ಅವುಗಳಲ್ಲಿ Dung-app! ಪ್ರಕೃತಿ ಎಷ್ಟು ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಸಂವಹನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿದೆ ನೋಡಿ!

ಖಡ್ಗಮೃಗ – ಕಾಡಿನ ‘ಪರಿಸರ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಕೂಡ ಹೌದು’ ಖಡ್ಗಮೃಗವನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿ ಎಂದು ನೋಡುವುದು ಅದರ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ.ಇದನ್ನು ecosystem engineer ಎನ್ನಬಹುದೇನೋ. ಹುಲ್ಲು, ಪೊದೆ, ಮರಗಳ ಎಲೆಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಜಲಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವಾಗ ಸಸ್ಯ ಸಮುದಾಯದ ರಚನೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಅದು ಸಂಚರಿಸುವುದು, ಮೇಯುವುದು, ಕೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉರುಳುವುದು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅದರ ಆವಾಸಸ್ಥಳದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತವೆ.

ಇನ್ನೂ ಅದ್ಭುತವಾದ ಸಂಗತಿ ಏನೆಂದರೆ ಅದರ ಸಗಣಿಯ ಮೂಲಕ ಬೀಜಗಳ ಪ್ರಸರಣ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ತಿಂದ ಸಸ್ಯಗಳ ಬೀಜಗಳು ಸಗಣಿಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ತಲುಪುತ್ತವೆ. ಸಗಣಿ ಮಣ್ಣಿಗೆ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಒಂದು ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಹೊಟ್ಟೆಯೇ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ‘ಬೀಜ ವಿತರಣಾ ಯಂತ್ರ’!!! ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸುಂದರ ಪರಿಸರ ಸಂಬಂಧ ಕಾಣುತ್ತದೆ: 

ಸಸ್ಯ → ಖಡ್ಗಮೃಗ → ಸಗಣಿ → ಮಣ್ಣು → ಬೀಜ → ಹೊಸ ಸಸ್ಯ → ಮತ್ತೆ ಖಡ್ಗಮೃಗ! 

ಪ್ರಕೃತಿಯ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ವ್ಯರ್ಥವಲ್ಲ. ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಕೊಂಬಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅಪರೂಪದ ಸಂಗತಿ ಇದೆ.ಅದು ಎಲುಬಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಮಾನವನ ಕೂದಲು ಮತ್ತು ಉಗುರುಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕೆರಾಟಿನ್ ಎಂಬ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ನಿಂದಲೇ ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಕೊಂಬು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ.!!! ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳು ಕೊಂಬಿಲ್ಲದೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ; ನಂತರ ಕೊಂಬು ಬೆಳೆಯಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜೀವನಪೂರ್ತಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ ಇದೇ ಕೊಂಬು ಅದರ ಶಾಪವೂ ಆಗಿದೆ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಕೊಂಬಿಗೆ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸುವ ಔಷಧೀಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ಪುರಾವೆ ಇಲ್ಲ. ಆದರೂ ಮೂಢನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದಾಗಿ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳ ಬೇಟೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವುದು ದುರದೃಷ್ಟಕರ. ಮನುಷ್ಯನ ಒಂದು ತಪ್ಪು ನಂಬಿಕೆ—ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಭೇದದ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನೇ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಬಹುದು.

ಮಾತೃತ್ವ: ಒಂದು ದೀರ್ಘ ನಿರೀಕ್ಷೆ

ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯೂ ನಿಧಾನವಾದದ್ದು. ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ದೀರ್ಘವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಮರಿ ಮಾತ್ರ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರ ಮರಿ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಇರುತ್ತದೆ.

ಇದು ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲು. ವೇಗವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಂತೆ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಒಂದು ಹೆಣ್ಣು ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಜೀವನವೂ, ಒಂದು ಮರಿಯ ಬದುಕೂ ಬಹಳ ಅಮೂಲ್ಯ.

ಅದರಲ್ಲೂ ಸುಮಾತ್ರನ್ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳಂತಹ ಅತಿ ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕಗೊಂಡ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಭೇಟಿಯಾಗದಿರುವುದೇ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. 

ಒಂದು ಖಡ್ಗಮೃಗವನ್ನು ಉಳಿಸುವುದೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಉಳಿಸುವುದಲ್ಲ.ಅದರೊಂದಿಗೆ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.ನೀರಿನ ತಾಣ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಸಸ್ಯಗಳ ವೈವಿಧ್ಯ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಬೀಜಗಳ ಪ್ರಸರಣ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೂ ಆಶ್ರಯ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಖಡ್ಗಮೃಗ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದರೆ ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎನ್ನುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳ ಅವಾಸವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದಾಗ, ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬದುಕುವ ಆನೆಗಳು, ಎಮ್ಮೆಗಳು, ಜಿಂಕೆಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಸಣ್ಣ ಸಸ್ತನಿಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಸಸ್ಯಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಕೊನೆಯದಾಗಿ, ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಹೆಜ್ಜೆ ನಿಧಾನವಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದರ ಪರಿಸರದ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡದು. ಅದರ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನ ರೂಪ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅದರ ಒಂದು ಸಗಣಿ ರಾಶಿ ಬೀಜಕ್ಕೆ ಹೊಸ ನೆಲ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅದರ ಒಂದು ಮರಿ ಭವಿಷ್ಯದ ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಸೆಯಾಗಬಹುದು.

ಇಂದು ವಿಶ್ವ ಖಡ್ಗಮೃಗ ದಿನದಂದು ನಾವು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ-“ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಖಡ್ಗಮೃಗವನ್ನು ನಿಜವಾದ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಬೇಕೇ? ಅಥವಾ ಪುಸ್ತಕದ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ತೋರಿಸಬೇಕೇ?”

ಉತ್ತರ ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ. 

**ಖಡ್ಗಮೃಗ ಉಳಿದರೆ ಕಾಡು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಕಾಡು ಉಳಿದರೆ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಉಳಿದರೆ… ನಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯವೂ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.**

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22 — ವಿಶ್ವ ಖಡ್ಗಮೃಗ ದಿನ. ಇದು ಒಂದು ಕೊಂಬಿನ ದೈತ್ಯವನ್ನು ಕೇವಲ ಸ್ಮರಿಸುವ ದಿನವಲ್ಲ; ಅದರೊಂದಿಗೆ ಇಡೀ ಕಾಡನ್ನು ಉಳಿಸುವ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡುವ ದಿನ.

ಕಾಜಿರಂಗಾದಿಂದ ಹೊರ ಬಂದಾಗ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಸಿಗದ ಅನೇಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕಾಡತೊಡಗಿದ್ದವು.

ಆಕರಗಳು : 

[1]: https://www.worldwildlife.org/resources/facts/where-do-rhinos-live-and-eight-other-rhino-facts/?utm_source=chatgpt.com "Where do Rhinos Live? And Eight Other Rhino Facts | WWF"

[2]: https://www.worldwildlife.org/species/greater-one-horned-rhino?utm_source=chatgpt.com "Greater One-Horned Rhino | WWF"

[3]: https://www.worldwildlife.org/species/rhino/sumatran-rhino/?utm_source=chatgpt.com "Sumatran rhino | WWF"

[4]: https://www.savetherhino.org/rhino-info/rhino-kids/fun-facts/?utm_source=chatgpt.com "Fun Facts About Rhinos | Save The Rhino"

[5]: https://www.worldwildlife.org/species/rhino/white-rhino/?utm_source=chatgpt.com "White Rhino | WWF"

[6]:https://www.savetherhino.org/rhino-info/rhino-species/greater-one-horned-rhino/?utm_source=chatgpt.com "Greater One-Horned Rhino | Species | Save the Rhino International"

[7]: https://www.worldwildlife.org/species/rhino/?utm_source=chatgpt.com "Rhino | WWF"


No comments:

Post a Comment